Gdańsk 1807. Oblężenie i obrona nadbałyckiej twierdzy

Autor: Patrycjusz Malicki

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 578

Okładka: miękka

Format: 17,0 cm x 24,0 cm

Uwaga - Przedsprzedaż, książka będzie wysyłana po 12 listopada

Oblężenie Gdańska w 1807 roku należało do najważniejszych operacji oblężniczych wojen napoleońskich, a jego wynik miał istotne znaczenie dla dalszego przebiegu kampanii przeciwko Prusom i Rosji. Zdobycie tej nadbałtyckiej twierdzy pozwalało Napoleonowi zabezpieczyć linie komunikacyjne Wielkiej Armii, przejąć zasoby zgromadzone w gdańskich magazynach oraz wyeliminować zagrożenie związane z możliwością wykorzystania portu przez siły koalicji. Wydarzenia rozgrywające się pod Gdańskiem stanowią zarazem szczególnie interesujący przykład sztuki oblężniczej początku XIX wieku, w której działania piechoty i artylerii ściśle łączyły się z pracami inżynieryjnymi, organizacją zaplecza oraz wykorzystaniem uwarunkowań terenowych.

Monografia Patrycjusza Malickiego Gdańsk 1807. Oblężenie i obrona nadbałtyckiej twierdzy przedstawia szczegółową rekonstrukcję działań wojennych prowadzonych od przygotowań pruskiego garnizonu do obrony, poprzez operacje X Korpusu Wielkiej Armii dowodzonego przez marszałka François-Josepha Lefebvre’a, aż po kapitulację twierdzy i bilans oblężenia. Autor analizuje stan gdańskich fortyfikacji, organizację i wyposażenie wojsk, możliwości artyleryjskie, zaopatrzenie oraz rolę służb inżynieryjnych. Osobną uwagę poświęca udziałowi wojsk polskich generała Jana Henryka Dąbrowskiego i zdobyciu Tczewa w lutym 1807 roku.

Zasadniczą część opracowania stanowi chronologiczna analiza blokady, przygotowań do bombardowania oraz kolejnych etapów regularnego oblężenia. Szczegółowo przedstawiono potyczki i wypady obrońców, walki o wysunięte umocnienia, budowę paraleli i aproszy, działania artylerii, zdobycie Ostrowa oraz próbę odsieczy pod Wisłoujściem. Rekonstrukcja tych wydarzeń pozwala ukazać nie tylko przebieg poszczególnych starć, lecz także znaczenie decyzji dowódczych, współdziałania różnych rodzajów wojsk i systematycznego przełamywania kolejnych elementów obrony twierdzy.

Publikacja wykracza poza tradycyjny opis kampanii wojennej, ukazując oblężenie jako złożone przedsięwzięcie militarne, logistyczne i organizacyjne. Szczegółowość analiz, rozbudowany aparat naukowy oraz wykorzystanie materiałów kartograficznych i ilustracyjnych czynią z niej wartościowe opracowanie dla badaczy epoki napoleońskiej, historyków wojskowości, specjalistów zajmujących się dziejami fortyfikacji, a także czytelników zainteresowanych historią Gdańska i Pomorza na początku XIX wieku.

(opis wydawcy)

Spis treści:

Wstęp /9

Rozdział I. Twierdza Gdańśka w 1807 r. - stan i przygotowania do obrony /15

Stan fortyfikacji Gdańska jesienią 1806 r. /15

Przygotowania do obrony 1 XI 1806 - 10 III 1807 /23

Garnizon twierdzy /35

Artyleria i amunicja /42

Korpus inżynierów  /46

Służba medyczna  /47

Zaprowiantowanie  /47

Rozdział II. X korpus Wielkie Armii  /49

X korpus Wielkiej Armii i jego utworzenie  /49

X korpus - struktura i skład  /54

Jednostki tworzące X korpus  /56

Rozdział III. Wstępne działania nad dolną Wisłą / 63

Działania wojsk polskich gen. Jana Henryka Dąbrowskiego na lewym brzegu Wisły na przełomie stycznia i lutego 1807 r.  /63

W kierunku Tczewa  /78

Zdobycie Tczewa 23 II 1807 r. /97

Rozdział IV. Blokada Gdańska - 10 III - 1 IV  /115

Koncentracja X korpusu armijnego Wielkiej Armii pod Tczewem i podejście pod Gdańsk 24 II – 10 III 1807 r.  /115

Blokada i działania wstępne pod Gdańskiem 10-15 III 1807  /127

Potyczka pod Suchaninem 16 III 1807 r.  /144

Opanowanie Mierzei Wiślanej przez X korpus Wielkiej Armii - 20 III 1807 r. - zamknięcie blokady od wschodu  /148

Wypad w dniu 21 III 1807 r.  /159

Wypad w Wielki Czwartek 26 III 1807 r.  /167

Rozdział V. Przygotowania do bombardowania 2 - 23 kwietnia /185

Narada wojenna 31 marca i jej ustalenia  /185

Potyczki pod Suchaninem i przy Szańcu Rykforta 1 IV 1807 r.  /203

Otwarcie I paraleli 1 -2 IV 1807 r. i potyczka pod Małym Szańcem Wapiennym 3 IV 1807 r.  /210

Walki o Szaniec Bousmarda 10-13 IV 1807 r.  /249

Bój o szaniec nad Łachą Szkutniczą w dniu 16 IV 1807 r. – przerwanie komunikacji między Wisłoujściem a Gdańskiem  /272

Rozdział VI. Bombardowanie 24 IV - 21 V  /299

Od rozpoczęcia bombardowania do ukończenia III paraleli 24 IV - 1 V 1807 r.  /299

Wypady nocne między 25 a 29 IV 1807 r.  /314

Przygotowania do ukoronowania drogi krytej przed Górą Gradową  /339

Zdobycie Ostrowa 6/7 V 1807 r.  /362

Ukoronowanie drogi krytej 7/8 maja  /372

Ostatnia próba ratunku – bój pod Wisłoujściem i nieudana odsiecz Gdańska 15 V 1807 r.  /406

Ostatnie dni oblężenia  /444

Wypad w dniu 20 V 1807 r. i przygotowania do szturmu  /472

Rozdział VII. Kapitulacja i bilans oblężenia Gdańska /487

Rozmowy kapitulacyjne 21-25 maja  /487

Bilans oblężenia  /506

Załączniki  /525

Bibliografia  /567

Spis ilustracji /575

Spis tabel  /577