Wojna hybrydowa w Syrii

Autorka: Kinga Smoleń

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 446

Okładka: twarda

Format: 17,0 cm x 24,0 cm

Przedłożona do recenzji monografia podejmuje istotny problem badawczy wojny domowej w Syrii, który pomimo przykuwania uwagi mediów nadal jest stosunkowo rzadko podejmowany przez politologów. Jedną z przyczyn tego stanu rzeczy jest zapewne stopień złożoności tego konfliktu zbrojnego. Tym bardziej należy docenić dobór tematyki.
[…] Co godne podkreślenia, kwestie pojęciowe są osadzone w kontekście zmieniającego się ładu międzynarodowego. Dużą zaletą jest uwzględnienie także koncepcji wojny hybrydowej rozwijanych w Rosji, rzadko przywoływanych w zachodniej literaturze przedmiotu.
[…] Czytelnik znajduje tu kompleksowy obraz zaangażowania różnorodnych aktorów – od państw regionu Bliskiego Wschodu po mocarstwa globalne, co ułatwia zrozumienie wielowymiarowości konfliktu syryjskiego. Mocnymi stronami […] jest obszerna baza źródłowa oraz kontekstualizacja reakcji poszczególnych aktorów poprzez wskazanie uwarunkowań historycznych i doktrynalnych.
[…] autorka przeprowadza charakterystykę wojny na płaszczyźnie informacyjnej. Jest to obszerna i szczegółowa charakterystyka, stanowiąca pionierskie opracowa-nie tej ważnej tematyki w polskim piśmiennictwie.

- dr hab. Łukasz Fyderek, Uniwersytet Jagielloński 

(opis wydawcy)

Spis treści:

Wstęp  /9
Rozdział I. Istota, specyfika, zakres i czynniki wojny hybrydowej /21
1.1. Istota i specyfika wojny hybrydowej /22
1.2. Zakres wojny hybrydowej /43
1.2.1. Zakres podmiotowy /43
1.2.1.1. Państwa  /44
1.2.1.2. Podmioty pozapaństwowe  /48
1.2.2. Zakres przedmiotowy  /53
1.2.2.1. Militarne metody prowadzenia wojny  /53
1.2.2.2. Niemilitarne metody prowadzenia wojny /58
1.2.2.3. Działania propagandowo-informacyjne  /66
1.2.3. Zakres przestrzenny /70
1.2.3.1. Przestrzeń realna /70
1.2.3.2. Przestrzeń wirtualna /72
1.3. Czynniki rozwoju wojny hybrydowej /74
1.3.1. Koniec zimnej wojny /75
1.3.2. Procesy globalizacji /77
1.3.3. Internacjonalizacja /81
1.3.4. Postęp naukowy i technologiczny /83
1.3.5. Ewolucja konfliktów zbrojnych  /87

Rozdział II. Uwarunkowania wojny hybrydowej w Syrii /95
2.1. Uwarunkowania na poziomie wnętrza państwa /96
2.1.1. Czynnik polityczny /96
2.1.2. Czynnik gospodarczy /102
2.1.3. Czynnik klimatyczny /106
2.1.4. Czynnik demograficzny /109
2.1.5. Czynnik religijno-etniczny /111
2.2. Uwarunkowania na poziomie systemu międzynarodowego /115
2.2.1. Wydarzenia tzw. Arabskiej Wiosny /116
2.2.2. Zmiany klimatu /120
2.2.3. Proliferacja technologii informacyjnych i komunikacyjnych (ITC) /124

Rozdział III. Przebieg wojny hybrydowej w Syrii /131
3.1. Podmioty wojny hybrydowej w Syrii /132
3.1.1. Reżim prezydenta Bashara Al-Assada i jego zwolennicy /132
3.1.2. Opozycja /138
3.1.3. Kurdowie /144
3.1.4. Organizacje terrorystyczne i grupy przestępcze /148
3.1.5. Państwa z regionu Bliskiego Wschodu /156
3.1.6. Państwa spoza regionu Bliskiego Wschodu /165
3.2. Instrumenty wojny hybrydowej w Syrii /171
3.2.1. Instrumenty militarne /171
3.2.2. Instrumenty ekonomiczne /199
3.2.3. Instrumenty propagandowo-informacyjne /203
3.2.4. Instrumenty dyplomatyczne /225
3.2.5. Działania ofensywne w cyberprzestrzeni /265

Rozdział IV. Reakcja na wojnę hybrydową w Syrii /275
4.1. Reakcja na poziomie unilateralnym /275
4.1.1. Reakcja państw z regionu Bliskiego Wschodu /276
4.1.2. Reakcja państw spoza regionu Bliskiego Wschodu /291
4.2. Reakcja na poziomie multilateralnym  /303
4.2.1. Reakcja Organizacji Narodów Zjednoczonych /304
4.2.2. Reakcja Sojuszu Północnoatlantyckiego /316
4.2.3. Reakcja Ligi Państw Arabskich /323
4.2.4. Reakcja Unii Europejskiej /329

Rozdział V. Skutki wojny hybrydowej w Syrii /339
5.1. Skutki na poziomie wnętrza państwa  /339
5.1.1. Skutki na płaszczyźnie politycznej  /340
5.1.2. Skutki na płaszczyźnie gospodarczej /347
5.1.3. Skutki na płaszczyźnie społecznej /352
5.2. Skutki na poziomie systemu międzynarodowego  /356
5.2.1. Skutki na płaszczyźnie geopolitycznej /356
5.2.2. Skutki na płaszczyźnie gospodarczej /369
5.2.3. Skutki na płaszczyźnie społecznej /387

Zakończenie /401

Wykaz źródeł /407