Od Żydów w Polsce do Żydów polskich Hajnt a przemiany tożsamości żydowskiej (1918 - 1939)

Autorka: Joanna Nalewajko-Kulikow

Rok wydania: 2025

Liczba stron: 220

Okładka: miękka ze skrzydełkami

Format: 16,0 cm x 23,0 cm

Monografia omawia stosunek „Hajntu”, najważniejszego z warszawskich dzienników w języku jidysz, do Polski, Polaków, a przede wszystkim do szeroko pojętej polskości, rozumianej jako odwołania do polskiej historii, kultury, języka i polskiego uniwersum symbolicznego w Drugiej Rzeczypospolitej. Narracja „Hajntu” o Polsce i polskości stanowi punkt odniesienia dla rozważań o charakterze bardziej ogólnym, dotyczących przemian tożsamościowych środowiska redakcji, związanego z polskim ruchem syjonistycznym. Na łamach „Hajntu” widać milczące przejście od „Żydów w Polsce” (w sensie wyłącznie politycznym) do „Żydów polskich” (w sensie kulturowym), jakie w międzywojniu dokonało się zarówno w gronie redaktorów, jak i czytelników. Książka stanowi zatem głos w trwającej dyskusji o tożsamości polskich Żydów, pokazując nieznaną od tej strony rolę międzywojennej prasy w języku jidysz.

(opis wydawcy)

Spis treści: 

Wstęp /9
Cel pracy  /11
Źródła i stan badań /19
Układ pracy /22

Rozdział I. „Hajnt”: od historii do legendy /25
„Hajnt”: zarys historii /25
„Di Hajnt-miszpoche”: tworzenie legendy /42

Rozdział II. Redaktor doskonały: Abraham Goldberg /55
„Typowe endeckie maniery”: z wizją lokalną w Pińsku /58
„Sprawa całego narodu”: w drodze z komisją Morgenthaua  /65
Podsumowanie /73

Rozdział III. Polska na co dzień i od święta /75
Polska od święta: 11 listopada /75
Polska na co dzień: Warszawa /82
Polska na co dzień: obrazki spoza Warszawy /87
Polska na wakacjach: w kurorcie i na daczy /96
Podsumowanie /100

Rozdział IV. My, Żydzi polscy: szkic do autoportretu /103
My Żydzi, czyli kto? /104
Paradoksy wielojęzyczności: jidysz, hebrajski, polski /115
Urzędowy optymista? Ozjasz Thon i jego publicystyka /126
Podsumowanie  /133

Rozdział V. Oni, Polacy: portret w krzywym zwierciadle /135
Między ks. Lutosławskim a Dąbrowską / 136
Bohater niejednoznacznie pozytywny: Józef Piłsudski  /146
Antysemicki ulubieniec publiczności: Pan Mecenas u Semadeniego /153
Podsumowanie /163

Rozdział VI. Co litwaczka odkryła po drugiej stronie polskiego lustra: Rachela Fajgenberg i jej spojrzenie  z zewnątrz /165
Litwaczka patrzy na polskie Żydówki /168
Litwaczka patrzy na polską prowincję /179
Podsumowanie /186

Zakończenie /189
Bibliografia /195
Summary /209
Spis ilustracji /211
Indeks osób /213