Kościół wschodni w wielokulturowym Jagiellońskim Wilnie (XIV-XVI w.)

Autor: Antoni Mironowicz

Rok wydania: 2025

Liczba stron: 288

Okładka: miękka

Format: 16,0 cm x 23,0 cm

Monografia Antoniego Mironowicza porusza bardzo ważny dla historii średniowiecza na Litwie i wczesnego renesansu w Rzeczypospolitej temat. Analizuje kilka płaszczyzn ówczesnej rzeczywistości: historię Kościoła, życie społeczne, instytucje oświatowe, historię mieszczaństwa, prawne związki między Kościołem, państwem i ówczesnym miastem, rolę arystokracji i mieszczaństwa w życiu Kościoła. I choć analiza dotyczy przestrzeni Wilna, to w niej, jak w soczewce, dostrzec można właściwości kultury religijnej Litwy i Rzeczypospolitej omawianego okresu. Książka jest właściwie i przejrzyście skomponowana. Zawiera imponującą bibliografię, zwłaszcza w dziale źródeł. Stanowi cenny materiał historyczny pomagający zrozumieć także skomplikowane współczesne stosunki polsko-rosyjskie.

- z recenzji prof. dr. hab. Hanny Kowalskiej-Stus (UJ)

Książka Prof. Antoniego Mironowicza jest pierwszym tego typu opracowaniem ukazującym dzieje poszczególnych cerkwi prawosławnych na terenie stolicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Monografia Kościół wschodni w wielokulturowym Jagiellońskim Wilnie (XIV-XVI w.) została oparta na szerokiej bazie źródłowej i bogatej literaturze. To niezwykle cenne opracowanie posiada duże walory poznawcze i stanowi ważny wkład w poznanie przeszłości Wilna w XIV-XVI wieku.

- z recenzji ks. bpa dra hab. Warsonofiusza (Bazylego Doroszkiewicza)

Spis treści:

Wprowadzenie /7

1. Kościół prawosławny w Wielkim Księstwie Litewskim w latach panowania Jagiellonów /19

2. Świątynie prawosławne w Jagiellońskim Wilnie ufundowane w XIV wieku /113

Cerkiew Przeczystej Bogarodzicy /115

Cerkiew i monaster Przemienienia Pańskiego (Spasa) /147

Cerkiew św. Paraskiewy /153

Cerkiew Opieki Matki Bożej (Pokrowska) /164

Cerkiew i monaster Zwiastowania NMP przy monasterze Świętej Trójcy /172

Cerkiew św. Mikołaja (Zaśnięcia) /175

Cerkiew św. Mikołaja (Przeniesienia relikwii) /181

Cerkiew św. Jerzego /188

Cerkiew Narodzenia NMP /190

Cerkiew i monaster Świętej Trójcy /192

3. Świątynie prawosławne ufundowane w XV wieku /209

Cerkiew św. św. Kosmy i Damiana /210

Cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego /214

Cerkiew Narodzenia Chrystusa /220

Cerkiew św. Proroka Eliasza /223

Cerkiew św. Jana Teologa /225

Cerkiew św. Michała Archanioła /229

Cerkiew św. Katarzyny /234

Cerkiew św. św. Piotra i Pawła /237

4. Światynie prawosławne ufundowane w XVI wieku /241

Cerkiew Narodzenia NMP na Rosie /242

Cerkiew i monaster Zwiastowania NMP przy monasterze Świętego Ducha /244

Cerkiew i monaster Świętego Ducha /247

Cerkiew św. Piotra przy Ostrej Bramie /249

Zakończenie /253

Bibliografia /257