Anna ze Stanisławskich Zbąska pierwsza polska poetka. Biografia historyczna

Autorzy: Agata Chrobot, Jacek Pielas

Rok wydania: 2023

Liczba stron: 268

Okładka: twarda

Format: 16,5 cm x 23,5 cm

Prezentowane opracowanie jest pierwszą w polskiej historiografii książkową biografią Anny ze Stanisławskich Zbąskiej (1652–1701), uznawanej za pierwszą polską poetkę. Biografia ukazuje krąg rodzinny poetki, jej więzy genealogiczne ze strony ojczystej i macierzystej, pokrewieństwo i powinowactwo z przedstawicielami ówczesnej elity politycznej i społecznej Rzeczypospolitej, prezentuje okres dzieciństwa i młodości, następnie postaci trzech jej mężów wraz z określeniem znaczenia ich familii w obrębie stanu szlacheckiego drugiej połowy XVII stulecia, przedstawia dzieje tychże związków małżeńskich i ich skutki, zwłaszcza dla poetki, wreszcie ukazuje jej losy po napisaniu dzieła jej życia w 1685 r., działalność fundacyjną i na koniec omawia realizację jej ostatniej woli testamentowej. Książka wnosi nowe ustalenia i koryguje znaczną część dotychczasowych informacji na temat przebiegu życia i działalności Anny ze Stanisławskich Zbąskiej.
Opracowanie jest biografią historyczną, a więc pomija ocenę wartości poetyckiej utworu poetki, stosowanego przez nią języka i wszystkich kwestii z tym związanych oraz miejsca poematu w literaturze staropolskiej.
Integralną część książki stanowi Aneks, składający się z dokumentów źródłowych, tablic genealogicznych i ilustracji. Publikowane teksty źródłowe w większości wnoszą nieznane dotąd informacje do życia poetki i jej rodziny. 

(opis wydawcy)

Spis treści:

Wykaz skrótów /7

Wstęp 13

Rozdział I. Środowisko rodzinne /21

Linia ojczysta /21

Linia macierzysta /39

Rozdział II. Dzieciństwo i młodość /53

Rozdział III. Małżeństwo z Janem Kazimierzem Warszyckim, kasztelanicem krakowskim /61

Rozdział IV. W związku małżeńskim z Janem Zbigniewem Oleśnickim, podkomorzycem sandomierskim /95

Rozdział V. Trzecie małżeństwo – z Janem Bogusławem Zbąskim, podkomorzym lubelskim /139

Rozdział VI. Ostatnie lata /163

Zakończenie /177

Aneks /181

Tablice genealogiczne /183

Dokumenty źródłowe /187

Bibliografia /221

Indeks osobowy /237

Indeks nazw geograficznych /259

Spis ilustracji /265

Summary /267